facebook
^Back To Top

  • 1 Leżajsk
    Widok z wieży telefonicznej na Sąd i osiedle Staszica i Kołłątaja.
  • 2 PKP
    Ciuchcia wjeżdżająca na peron w Leżajsku
  • 3 Osiedle
    Widok na osiedle z kominem w tle
  • 4 Leżajsk
    Przemarsz Orkiestry ul. Mickiewicza przy Ogródku Jordanowskim i Szkole Muzycznej
  • 5 Dom Kultury
    Występ chóru przed Domem Kultury w ramach Wojewódzkich Eliminacji "Artama 78"

- Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta -

  

492. rocznica przeniesienia i nowej lokacji miasta Leżajska w dniu 23 września 1524 r.

"Zygmunt król I od swego imienia
Założył miasto godne podziwienia,
Leżajsko, które nazwał Zygmuntowe..."

Fragment 32 - wierszowego utworu "Pieśń na chwałę miasta Leżajska" autorstwa Józefa Skibińskiego, miejscowego pisarza miejskiego.

Za Kazimierzem Przybosiem, Dzieje Leżajska w czasach nowożytnych (od roku 1524), [w:] Dzieje Leżajska pod red. Józefa Półćwiartka, Leżajsk 2013, s. 110

24 września 1524 roku Król Zygmunt I Stary dokonał osobistej wizyty zniszczonego miasta i przeniósł je na nowe, bardziej obronne, obecne miejsce. Jak podają źródła, prawdopodobnie między dzisiejszymi ulicami Gancarską, a Wałową istniała osada przedlokacyjna. Miasto przyjęło nazwę Leżajsk Zygmuntowski.

"...W imię Pańskie amen. Ku wiecznej rzeczy pamięci. Gdy wszystkie dzieła, które późne przetrwać mają wieki, w żadnym razie pewniejszej siły i skuteczniejszej nie nabierają trwałości, jako gdy sieje na piśmie przekazuje potomności, przeto My Zygmunt z Bożej łaski Król Polski, Wielki Książę Litwy a także ziem Krakowskiej, Sandomierskiej, Sieradzkiej, Łęczyckiej. Kujawskiej, Ruskiej, Pruskiej, Chełmińskiej, Elbląskiej i Pomorskiej itd. pan i dziedzic.
Oznajmiamy mocą niniejszego, wszystkim teraz i na przyszłość będącym, którym wiedzieć o tym się przyda. [Mianowicie] iż kiedy Nasi, z raczej całego chrześcijaństwa powszechni i wieczni nieprzyjaciele Tatarzy, najechawszy przed kilku miesiącami w nadzwyczajnej sile ziemie ruskie i one pusto-szyli, złupili też i w popiół obrócili leżące w ziemi przemyskiej miasteczko Nasze Lezensko. My zaś dążąc na Ruś z zastępem i sprzętem wojennym w celu odparcia najezdniczych Tatarów, którzy powtórnie większą potęgą na Nas napaść usiłowali, ustąpiliśmy pod wspomniane miasteczko Lezensko i widzieliśmy jego upadek i nieszczęścia. Ale skorośmy się od mieszkańców tego miasteczka dowie¬dzieli, iż nieopodal stamtąd jest miejsce samo z siebie rowami i bagnami warowne i małym nakładem 0    wiele bardziej mogące być umocnionym. Przeto owe miejsce na miasteczko Lezensko, które odtąd i na przyszłość ma się nazywać Lezensko Zygmuntowskie, upatrzywszy, wybrawszy i    przeznaczywszy, postanawiamy przenieść tam Lezensko, jakoż je mocą niniejszego [przywileju] przenosimy na zawsze i na wieczne czasy, znosząc i w niwecz obracając owo dawne miasteczko Lezensko, którego łąki, pola orne i inne użytki dla nowego miasteczka Lezensko zachowujemy obecnym przywilejem. Aby zaś mieszkańcy i mieszczanie wyżej wspomnieni brali się ochotniej do stawiania domostw na tej nowej posadzie miasteczka Lezenska, daliśmy im i wyznaczyli na wspólne obwarowanie nowego miasteczka pewną ilość i sumę pieniędzy w gotówce, a Wielmożny Krzysztof z Szydłowca na Ćmielowie i Wielkim Opatowie, wojewoda i starosta generalny krakowski oraz kanclerz Królestwa Polskiego, a także sieradzki, nowomiejski, sochaczewski, gostyński itd. starosta, szczerze Nam miły, jako opiekun i starosta tegoż miasteczka Lezensko naznaczył rzeczywiście pewną sumę pieniężną z dochodów onych dóbr. Nadto dajemy i udzielamy łaskawie wspomnianym wyżej mieszczanom miasteczka Lezensko wolność przez dwanaście nieprzerwanie po sobie następujących lat od wszystkich ceł Naszych, z wyjątkiem nowego cła, a także [wolność] od wszystkich w ogóle i w szczególności opłat i podatków Naszych; od podwód zaś i czopowego wedle woli Naszej królewskiej. Dlatego wam poborcom i celnikom Naszym obecnie i na przyszłość będącym rozkazujemy, abyście wspomnianych mieszkańców rzeczonego miasteczka Lezensko w tej im przez Nas udzielonej wolności zachowali i całkowicie zachować starali się..."

Fragment aktu lokacyjnego miasta Leżajska, wydanego we Lwowie w dniu 23 września 1524 r.

Wprowadził: Marian Matkowski

Menu

Copyright © 2013. PDDM  Rights Reserved.